TransspijtArtikelen
Achtergrond over detransitie, genderzorg, onderzoek en beleid — met bronvermelding.
Vasterman blog — mediasocioloog Peter Vasterman over kritische journalistiek en transgenderzorg
Peter Vasterman (1951), voormalig docent mediasociologie aan de Universiteit van Amsterdam, schrijft sinds jaren over mediaconstructies van sociale problemen. In opiniestukken in NRC en op zijn blog stelt hij de Nederlandse berichtgeving over puberteitsremmers, het Dutch Protocol en de explosieve toename van meisjes bij genderklinieken aan de orde.
24 mei 2026
Transitiespijt en detransitie: wat ging er mis? — Portugese studie in European Psychiatry (2025)
Een Portugese literatuurreview, gepubliceerd in European Psychiatry op 26 augustus 2025, analyseert de meest recente wetenschappelijke inzichten over transitiespijt en detransitie. De auteurs concluderen dat spijt en detransitie onderscheiden concepten zijn, dat de werkelijke omvang moeilijk te meten is, en dat een stijging in de toekomst wordt verwacht. Een multidisciplinaire aanpak en goede informed consent worden als centrale preventiestrategieën aangemerkt.
North Carolina: tien jaar verjaringstermijn voor genderzorg-malpractice — een precedent
In augustus 2025 verlengde North Carolina de verjaringstermijn voor medische malpractice-claims die verband houden met genderzorg voor minderjarigen naar tien jaar. Dit is een directe erkenning van het probleem dat detransitioners pas jaren later de volle omvang van de schade beseffen — en tegen de verjaringsklok aan lopen voordat ze juridische stappen kunnen zetten.
Het informed consent-model: hoe een laagdrempelig systeem voor hormonen onomkeerbare schade toestond
Het informed consent-model vervangt grondige diagnostiek door een zelfverklaring van de patiënt. Geen psychiatrische beoordeling vereist. Geen observatietermijn. Planned Parenthood schrijft zo in 30 minuten testosteron voor. Meerdere detransitioners op deze site — Cristina Hineman, Michelle Zacchigna, Ollie Davies — ondergingen dit traject. Nu volgen de rechtszaken.
"Liever een levende dochter dan een dode zoon" — hoe de zelfmoorddreiging ouders in de genderzorg onder druk zet
Genderklinieken zetten ouders onder druk met de dreiging van zelfmoord. "Liever een levende dochter dan een dode zoon" — zonder wetenschappelijke basis. De Cass Review (2024) concludeerde dat het bewijs voor deze claim ontbreekt.
Hoeveel mensen detransitioneren? Wat het onderzoek zegt — en wat het niet zegt
Detransitie-percentages lopen uiteen van minder dan 1% tot bijna 30%, afhankelijk van de methode. Een systematische review (2025) legt uit waarom de discrepantie zo groot is.
NTVG: 'Dutch protocol' onder vuur — ook Nederlandse artsen uiten kritiek
Medisch ethicus Jilles Smids (Erasmus MC) stelt in het NTVG dat het Dutch protocol onhoudbaar is en herzien moet worden — vijf landen gingen al voor.
Cicero: 'Affirmatie ten koste van alles' — Oostenrijkse ouders breken hun stilzwijgen (2025)
Op 27 mei 2025 publiceerde Cicero — Duits magazine voor politieke cultuur — het stuk 'Bestätigung um jeden Preis' van Faika El-Nagashi. Het beschrijft hoe Oostenrijkse scholen, klinieken en sociale diensten elke trans-identiteitsverklaring van een minderjarige als onbevraagbaar behandelen. Ouders worden systematisch buiten de besluitvorming gehouden over onomkeerbare medische ingrepen aan hun eigen kinderen. Voor het eerst spreken Oostenrijkse ouders publiek over deze ervaring.
Fins onderzoek: detransitioners hadden vrijwel allemaal psychische comorbiditeit — genderdysforie was niet de kern
Alle negen detransitioners in een Finse kliniekanalyse hadden psychiatrische comorbiditeit. De meest voorkomende diagnoses waren stemmingsstoornissen, angststoornissen, eetstoornissen en borderline persoonlijkheidsstoornis. Achteraf concludeerden patiënten dat hun genderdysforie niet de oorzaak was — maar een symptoom van bredere psychische problemen.
Onderzoeker verzwijgt met belastinggeld gefinancierd onderzoek: puberteitsremmers helpen niet
Een met belastinggeld gefinancierd Amerikaans onderzoek (9,7 miljoen dollar) vond géén bewijs dat puberteitsremmers de mentale gezondheid van kinderen verbeteren. De onderzoekster verzweeg de resultaten jaren lang. Na onthulling door de New York Times en een congresonderzoek verscheen de studie alsnog — met de bewering dat remmers "achteruitgang voorkomen," een claim niet gedekt door de data.
VS rapport: bewijs voor genderbehandeling kinderen is zwak
Het HHS-rapport (2025) concludeert dat puberteitsremmers, cross-seks hormonen en operaties bij kinderen onomkeerbare schade kunnen veroorzaken terwijl het bewijs van voordeel uiterst zwak is.
EHRC — Britse mensenrechtencommissie scherpt richtlijnen single-sex spaces aan (2025)
De Equality and Human Rights Commission (EHRC) is het onafhankelijke Britse orgaan voor gelijkheid en mensenrechten. Na de uitspraak van het UK Supreme Court in For Women Scotland (april 2025) publiceerde de EHRC interim-richtlijnen waarin biologisch geslacht leidend wordt voor toegang tot geslachtsgescheiden voorzieningen. Trans-discriminatiebescherming blijft expliciet bestaan.
UK Supreme Court — 'vrouw' in Equality Act betekent biologische vrouw (2025)
In For Women Scotland Ltd v The Scottish Ministers oordeelde het UK Supreme Court op 16 april 2025 unaniem dat de termen 'vrouw', 'man' en 'geslacht' in de Equality Act 2010 verwijzen naar biologisch geslacht — niet naar genderidentiteit of een Gender Recognition Certificate. De uitspraak verandert de juridische ondergrond voor geslachtsgescheiden voorzieningen in het hele VK.