TransspijtArtikelen
Achtergrond over detransitie, genderzorg, onderzoek en beleid — met bronvermelding.
McDeavitt & Cohn (2026): dertig jaar Dutch Protocol-onderzoek zonder betrouwbaar bewijs
Een peer-reviewed studie gepubliceerd op 30 mei 2026 concludeert dat drie decennia Amsterdams onderzoek naar het Dutch Protocol structurele methodologische tekortkomingen vertoont en geen betrouwbaar bewijs heeft opgeleverd voor puberteitsremmers en cross-seksehormonen bij adolescenten. Psychiater Kathleen McDeavitt en Jay Cohn (SEGM) stellen dat de Amsterdamse onderzoekers definitieve uitspraken doen die hun eigen methodologie niet kan onderbouwen. De studie verscheen één maand vóór het advies van de Nederlandse Gezondheidsraad dat de aanpak als zorgvuldig ingericht kwalificeerde.
27 juli 2026
Verpleegkundigen in de genderzorg: ervaringen, ethische dilemma's en zwijgen
Verpleegkundigen in genderklinieken — in het VK, de VS en andere landen — spelen een centrale rol in de dagelijkse zorgverlening aan transgender patiënten. Maar de publieke discussie over genderzorg concentreert zich op artsen en psychologen, terwijl de ervaringen van verpleegkundigen nauwelijks worden gehoord. Enkele klokkenluiders, met name rondom Tavistock, deelden hun zorgen intern en later publiekelijk.
Somatisering en genderdysforie: wanneer psychisch leed lichaamsgericht wordt
Somatisering is het fenomeen waarbij psychisch leed wordt omgezet in een focus op het lichaam of lichamelijke klachten. Bij sommige adolescenten met genderdysforie speelt een vergelijkbaar mechanisme mogelijk een rol: het psychisch ongemak — dat uiteenlopende oorzaken kan hebben — focust zich op de geslachtskenmerken als de "oorzaak." Dit heeft implicaties voor de differentiaaldiagnostiek en de behandelkeuze.
Genderdysforie en religieuze overtuiging: spanningen en zorgvuldig omgaan
Voor mensen met genderdysforie die ook religieus zijn, staat de heersende klinische benadering — waarbij transitie de standaardoplossing is — in spanning met hun geloofsovertuiging. Religieuze gemeenschappen worstelen met de vraag hoe ze transgender personen in hun midden kunnen ondersteunen. Sommige religieuze therapeuten bieden een gender-exploratieve benadering die ruimte laat voor zowel de religieuze identiteit als de gendervragen.
Transvrouwen in mannengevangenissen versus vrouwengevangenissen: de Britse data
In het Verenigd Koninkrijk veroorzaakten beleid rond transgendergevangenen (biologische mannen die als vrouw worden geplaatst in vrouwengevangenissen) meerdere controversiële incidenten. Gevangenisdata tonen een oververtegenwoordiging van transgendergevangenen in geweld en seksueel grensoverschrijdend gedrag. Dit leidde in 2023 tot beleidswijziging in Engeland.
Is genderdysforie een diagnose of een beschrijving? De wetenschappelijke status van het concept
Genderdysforie is opgenomen in de DSM-5 (2013) als psychiatrische diagnose — het ongemak door de discrepantie tussen biologisch geslacht en genderidentiteit. Maar de wetenschappelijke status van het concept is complexer dan bij de meeste psychiatrische diagnosen: er is geen biomarker, de diagnose is zelfrapportage-afhankelijk, en de diagnostische criteria zijn recent veranderd. Een analyse van wat de opname in DSM-5 wel en niet betekent.
Transgender-influencers op TikTok en YouTube: het effect op identiteitsvorming bij tieners
Op TikTok en YouTube bereiken transgender influencers miljoenen tieners met content die transgenderidentificatie normaliseert, de weg naar transitie beschrijft, en soms directe adviezen geeft over hormonen en behandelingen. De effecten op identiteitsvorming bij kwetsbare tieners zijn onderbelicht, maar consistent met wat desistance-onderzoekers beschrijven als "sociale besmetting."
Genderneutraal onderwijs in Zweden: het experiment en de evaluatie
Zweden experimenteerde jarenlang met genderneutraal onderwijs — bewust het neutraliseren van genderverschillen in de klas. Evaluaties tonen gemengde resultaten en zorgen over het negeren van biologische verschillen.
Gender-kritisch vs. liberaal feminisme: de tweedeling in de vrouwenbeweging
De vrouwenbeweging is gespleten over genderideologie en transgenderrechten. Gender-kritische feministen stellen dat vrouwenrechten gebaseerd zijn op biologisch geslacht en dat het openstellen van vrouwenruimtes en -rechten voor transgendervrouwen vrouwen schaadt. Liberale feministen stellen dat inclusiviteit de kern van feminisme is en dat transvrouwen vrouwen zijn. De splitsing heeft gevolgen voor beleid, wetgeving, en de identiteit van de feministische beweging.
Genderincongruentie in de ICD-11: de verschuiving van pathologie naar variatie
In 2018 publiceerde de WHO de ICD-11, waarbij genderincongruentie werd verplaatst uit de psychiatrische stoornissen naar een nieuwe categorie "conditions related to sexual health." De reclassificatie was ideologisch gedreven en had praktische implicaties: het vermindert het stigma maar reduceert ook de bescherming die een psychiatrische diagnose biedt in de context van zorgverlening.
Gender-explorerende therapie: psychologische alternatieven voor genderdysforie
Gender-explorerende therapie is een psychologische benadering die genderdysforie onderzoekt vanuit de vraag wat er achter de identiteitscrisis ligt — trauma, psychische kwetsbaarheid, sociale besmetting — zonder vooraf te besluiten dat medische behandeling de uitkomst is. Deze aanpak wordt door sommige landen als conversietherapie beschouwd; door anderen als legitieme psychologische zorg. De Cass Review aanbeval juist meer exploratie voordat medische behandeling plaatsvindt.
Gender Dysphoria Support Network: het VK-platform voor alternatieve genderbegeleiding
Het Gender Dysphoria Support Network (GDSN) is een VK-gebaseerde organisatie die ondersteuning biedt aan mensen met genderdysforie die niet per se medisch willen transitioneren — of die meer tijd nodig hebben om hun opties te verkennen. Het netwerk biedt een alternatief voor de dominante affirmatiebenadering en stelt dat genderdysforie niet altijd tot medische transitie hoeft te leiden.
Persisterend of desisterend? Signalen die kunnen wijzen op het traject van een kind met genderdysforie
Desistance-onderzoek toont dat 65-85% van de kinderen met pre-pubertaire genderdysforie als volwassene hun geboortegeslacht accepteert. Persistentie is vaker geassocieerd met sterke dysforie specifiek over het biologische geslacht (anatomische dysforie), vroeg manifesterende cross-gender-identificatie, en afwezigheid van andere psychiatrische comorbiditeiten. Clinici proberen persisterend van desisterend te onderscheiden — maar dit is moeilijk en klinisch complex.