analyse

1 januari 2026

De discovery rule: hoe detransitioners verjaring kunnen omzeilen in rechtszaken

De 'discovery rule' is een juridisch principe waarbij de verjaringstermijn pas begint zodra de benadeelde redelijkerwijs de schade kon ontdekken. Voor detransitioners die als minderjarige behandeld werden en pas later beseffen wat er is misgegaan, is dit principe mogelijk levensreddend voor hun rechtszaak.

De discovery rule: hoe detransitioners verjaring kunnen omzeilen in rechtszaken

Twijfel je, heb je spijt, letsel of ben je aan het detransitioneren?

Neem vertrouwelijk contact op

Een van de grootste juridische obstakels voor detransitioners die een malpractice-zaak willen beginnen, is de verjaringstermijn: de wettelijke termijn waarbinnen een claim moet worden ingediend. In veel staten en landen verjaart een malpractice-claim na twee tot vier jaar. Voor iemand die als dertien- of veertienjarige werd behandeld en pas op haar twintigste beseft wat er is misgegaan, is die termijn allang verstreken — tenzij de discovery rule van toepassing is.

Wat is de discovery rule?

De discovery rule is een juridisch principe waarbij de verjaringstermijn niet begint te lopen op het moment van de handeling (de medische behandeling), maar op het moment dat de benadeelde redelijkerwijs de schade had kunnen ontdekken. In de VS is dit principe erkend in meerdere rechtsgebieden voor medische malpractice.

Voor detransitioners heeft dit directe gevolgen: als ze pas op hun 22e beseffen dat de behandeling die ze op hun 15e ondergingen schade heeft aangericht, begint de verjaringstermijn pas op hun 22e — niet op hun 15e.

De Soren Aldaco-zaak als toetssteen

De zaak van Soren Aldaco voor het Texas Supreme Court (behandeld op 11 februari 2026) draaide om de vraag wanneer de termijn begint. De lagere rechters lieten die beginnen bij de verwijsbrief van haar therapeut in februari 2021 en vonden haar claim te laat. Op 26 juni 2026 oordeelde het hooggerechtshof anders: er was pas lichamelijk letsel na de dubbele mastectomie in juni 2021, en haar claim was op tijd (bron). De zaak gaat terug naar de lagere rechter. Zie: Soren Aldaco voor het Texas Supreme Court.

Wetgevende oplossingen

Naast de discovery rule via rechtspraak, is er ook een wetgevende route. North Carolina koos voor deze aanpak: eind juli 2025 verlengde de wetgever, na het doorbreken van het veto van gouverneur Stein, de verjaringstermijn voor genderzorg-malpractice-claims tot tien jaar. Dit is een expliciete erkenning van het probleem dat detransitioners te laat beseffen wat er is misgegaan.

Andere staten overwegen vergelijkbare wetgeving. De uitspraak in de Soren Aldaco-zaak laat zien dat ook de rechter in Texas ruimte geeft (bron).

Relevantie voor Nederland

In Nederland bestaat een vergelijkbare discussie over verjaringstermijnen voor detransitie-rechtszaken. Het Nederlandse recht kent de "bekendheidseis" — de verjaringstermijn begint te lopen wanneer de benadeelde bekend is met de schade en de daarvoor aansprakelijke persoon. Dit is vergelijkbaar met de discovery rule en biedt mogelijk ruimte voor vergelijkbare argumenten.


Bronnen: